Güncel Sağlık Haberleri ve Bilgileri

Psikodrama Nedir? Psikodrama Ne İşe Yarar?

Psikodrama, hastanın bazı rol ve olayları oynadığı, psikoterapi ile tedaviye yardımcı olan bir yöntemdir. Psikodrama genellikle partner (eş) ile veya grup olarak ve de sıklıkla müzik, dans ve mim kullanılarak uygulanır. Yöntemin temel amacı, sorunların canlandırılarak ele alınması, kaynaklarının saptanması ve çözüm çalışması yapılmasıdır. Bu yöntem, bu alanda eğitim almış kişilerin liderliğinde/terapistliğinde uygulanır.

PSİKODRAMA NE İŞE YARAR?

  • Genel anlamıyla insanın sosyal beceri kazanmasına yardımcı olur.
  • Geleceğe yönelik projelerin belli bir rol ve durum içinde uygulanabilme olanağını vermesi yoluyla insanda yeni yaklaşım ve yeni davranışların geliştirilmesini sağlar.

Psikodramada ele alınan konu ve problemler bir zamanla sınırlı değildir; geçmiş, şimdi ve gelecek ile ilgili olabilir. Oyunun içinde ölüm yoktur, ölmüş bir insan, bir koltuk gibi her şey canlanarak bir ruh ve kişiliğe bürünebilir.

Psikodrama, psikiyatri kliniklerinde, okullarda ve danışmanlık hizmeti veren merkezlerde uygulanmaktadır. Ergenlik döneminde olan gençler, başarı ve sınav kaygısı yaşayan bireyler, evliliğe ve ebeveynliğe hazırlanan bireyler, konu odaklı çalışan bireyler psikodrama gruplarını oluşturur.

PSİKODRAMAYI OLUŞTURAN ANA ÖĞELER NELERDİR?

Psikodrama’nın beş temel öğesi vardır;

  • Sahne,
  • Protagonist,
  • Yönetici/terapist,
  • Yardımcı egolar,
  • Grup.

Sahne: Psikodramanın geçtiği yerdir. Mekanın nasıl kullanılacağını protagonist karar verir.

Protagonist: Psikodramada kendi yaşantısını getiren “baş oyuncu”dur.

Yönetici/terapist: Psikodramatist, lider, direktör, terapist gibi isimlerle de adlandırılan yönetici, psikodramanın tüm aşamalarından ve çalışmasından sorumlu olan en üst düzeydeki profesyonel kişidir. Yöneticinin en önemli işlevi, bireylerin yaratıcılığını, spontanlığını ve eylem kapasitesini harekete geçirmektir. Yöneticinin gruplardaki rolü, model olma, aktif rol alma ve gerektiğinde insiyatifini kullanma, yerine göre yön verici ve yorumlayıcı olmaktır. Psikodrama oturumları, tek yönetici ya da birden fazla yardımcı yönetici ile yürütülebilir.

Yardımcı egolar: Psikodrama oturumlarında, protagonistin yaşamındaki önemli kişiler, duygular ve olgular protagonistin gruptan seçtiği kişiler (yardımcı egolar) yardımıyla sahnede canlandırılır. Protagonistin hayatındaki önemli birinin (annesi, babası, çocuğu, eşi gibi) rolünü canlandıran yardımcı egolar “antagonist” olarak adlandırılırlar. Protagonistin kendisinin rolünü oynayan yardımcı egolar ise “eş” olarak adlandırılır. Bu yardımcı egolar duruma göre, aktif ya da pasif şekilde, her zaman protagonistin yanında, arkasında ya da önünde onunla birlikte olur.

Grup: Grup izleyicilerle birlikte gruba katılanların tamamını içerir. Psikodramada verilen geri bildirimler ve paylaşımlarla her bir grup üyesinin değişimi, gelişimi ve tedavisinde grup etkin bir role sahiptir. Grubun ortak amaçları; uyum, ait olma duygusu ve benzer özellikler ile sürekli olan ve gelişen grup kohezyonudur.

PSİKODRAMA OTURUMUNUN TEMEL AŞAMALARI

Psikodramanın temel aşamaları;

  • Isınma aşaması,
  • Oyun aşaması,
  • Grup görüşmesi.

Işınma aşaması: Bir psikodrama oturumu, grup üyelerinin ve yöneticinin role, konuya ve o andaki duruma hazırlanma aşaması ile başlar. Isınma, üyelerin spontanlıklarının artmasına ve grup direncinin kırılmasına yardımcı olur. Bu aşamada grubun nasıl çalışacağı, kimin protagonist olacağına karar verilir.

Oyun aşaması: Bu aşama, ısınma aşamasında verilen kararların uygulanıp eyleme geçildiği aşamadır. Yönetici, bu aşamada psikodramanın temel tekniklerini ve bazı yardımcı teknikleri uygular.

Grup görüşmesi: Psikodramada sahnelenen oyunun bitiminde grup üyelerinin rol geribildiriminde ve paylaşımında bulunduğu aşama, “grup görüşmesi” olarak adlandırılan aşamadır. Bu aşamada yöneticinin sürece ilişkin geribildirimleri ve yorumları da önemlidir.

PSİKODRAMADA KULLANILAN TEMEL TEKNİKLER

Psikodramanın  başlangıç yıllarından bu yana çok sayıda teknik geliştirilmiştir. Bu tekniklerin hepsini bu makalede anlatmak çok mümkün değildir, bu nedenle aşağıda üç ana teknik hakkında bilgi verilecektir:

Bu teknikler;

  • Eşleme,
  • Rol değiştirme,
  • Ayna.

Eşleme: Bu tekniğin amacı, protogonistin söyleyemediği veya söylemek istemediği ya da o sırada aklında olmayan bastırdığı duygularını açığa çıkarmaktır. Bu amaçla, yönetici ya da grup üyeleri protagonistin ağzından bu duyguları dile getirirler. Bu görevi yerine getirirken eşleyen kişi protagonistin arkasında durur ve ellerini onun omuzlarına koyar. Eşleme sırasında eşleyen kişi protogonistin vücut duruşunu, jest ve mimiklerini taklit ederek onunla empati kurar. Eğer eşleyenin anlattıkları protagoniste uymazsa bunu kabul etmeyebilir.

Rol değiştirme: Protagonistin, antagonistin rolüne geçerek “o” olması alamına gelmektedir. Diğer psikodrama temel teknikleri gibi, doğrudan tedavi edici bir etkisi söz konusudur. Protagonist, önce sahnedeki tüm rolleri oynar ve böylece, diğerinin gerçekliliğinin farkına varır ve yine onun gözüyle kendisiyle yüzleşmiş olur. Rol değiştirmenin olmadığı bir psikodrama oturumu düşünülemez.

Ayna: Bu teknik, protogonistin yaşamının bir bölümünü ya da bölümlerini sahnede canlandırarak, bunu dışarıdan gözleyebildiği ve kendi davranışlarını değerlendirme ve gereken durumlarda değiştirme fırsatını bulabildiği önemli bir tekniktir. Protogonist farklı zamanlarda geçen farklı sahnelerdeki kendisine ve yaşadıklarına bakıyorsa, bu “çoklu ayna tekniği” olarak tanımlanmaktadır. Bu teknikte ayna rolünde olan “eş”tir (yardımcı ego) ve bu sahne oynanırken protogonist seyirci arasında oturur, eş (yardımcı ego) onun sorunlarını sahnede canlandırır. Bu uygulama özellikle geleceğin prova edildiği oyunlarda önemlidir.

Benzer Sağlık Yazılarımız

  1. Psikanaliz Nedir
  2. Psikoterapi Nedir
  3. Depresyon Nedir, Neden Olur
  4. Psikocerrahi Nedir
  5. Yas Nedir, Neden Olur

Yorum Yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Popüler Konular

Üste Git