Diz Hastalıkları ve Tedavileri

Menisküs Yırtığı Nedir? Menisküs Yırtılması Belirtileri

Menisküs, dizde yer alan kıkırdak dokudan oluşmuş bir yapıdır. Doku dizde, üstte ve altta bulunan iki ana bacak kemiğinin birleştiği yerde bulunmaktadır. Menisküs, diz ekleminde var olan bir dokudur ve diz dışında başka bir eklemde yoktur.

Menisküsler, dizde bulunan kıkırdak dokudan oluşmuş yapılardır. Bu dokular dizde üstte ve altta bulunan iki ana bacak kemiğinin birleştiği yerde bulunmaktadır.

Menisküslerin görevi yukarıdan gelen uyluk kemiği ile aşağıdaki kaval kemiği arasındaki yaylanmayı sağlamaktır. Dizin içinde ve dışında C şeklinde iki ayrı menisküs vardır ve bu menisküsler, vücudun ağırlığını tıpkı bir arabanın süspansiyon mekanizması gibi yaylandırma ve taşıma ile görevlidir.

Menisküs yırtılması nedenleri

Menisküs yırtılması genellikle iki şekilde oluşur; birincisi genç yaşta görülen ve hastanın yüzde yüz bir travma geçirmesi sonucu oluşan yırtılmalar dır. Travma nedeniyle dizin dönmesi sonucu oluşan menisküs yırtılması oluşur, fakat dizin dönmediği durumlarda menisküs çok fazla etkilenmez. Menisküs yırtıkları genellikle futbolcularda, kayak yapanlarda, basketbol oynayanlarda, tenis oynayanlarda ve voleybolcularda daha sık görülür ve ısınmadan spora başlamak önemli bir etkendir.

Diğer bir menisküs yırtılmaları ise 55 – 60 yaş üstü bireylerde herhangi bir travma olmadan da oluşabilen yırtılmalar dır. Bu tip menisküs yırtılmaları yaşın ilerlemesi sonucu menisküsün incelmesinden kaynaklanır.

Son yıllarda sportif faaliyetlerin artmasına bağlı oluşan erişkin tip menisküs yırtılması şeklindeki yırtılma, diğer tip ise menisküslerin doğuştan yapısal olarak hatalı gelişmeleri sonucu oluşan yırtılmalar şeklinde çocuklarda da menisküs yırtılmaları oluşabilmektedir.

Menisküs yırtılmalarının bir diğer tipi ve nedeni ise menisküs kistidir (menisküs kistinin eşlik ettiği yırtılma tipi).

Menisküs yırtılması belirtileri

Menisküs yırtılmaları hastanın yaşına, yırtılmanın nedenine, tipine ve derecesine göre  farklı belirtiler gösterebilir.

Genç yaşta oluşan menisküs yırtıkları genellikle travma nedeniyle oluşacağı için geçirdiği kazadan dolayı hastanın dizinde önce şişlik oluşur ve buna takiben hastada ağrı, özellikle dizin dönme sırasında artan ağrı, eğer büyük bir yırtık oluşmuşsa dizde kilitlenme gibi belirtiler görülür. Dizdeki şişlik 10 gün kadar sürer.

İleri yaş menisküs yırtıkların da travma olmamakla birlikte ani başlayan bir ağrı, yürüme mesafesinde kısalma ve zorlanma gibi şikayetler olur.

Menisküs yırtıkları nasıl teşhis edilir?

Menisküs yırtığı tanısını koyabilmek için, öncelikle hastanın öyküsü alınır ve menisküse yönelik bazı testler yapılır. Genellikle ağrı, şişlik ve dizin kilitlenmesi en önemli bulgulardır. Fizik muayene esnasında menisküs patolojilerinde tanıya yönelik en önemli klinik bulgu eklem hattı boyunca bölgesel hassasiyettir. Bunların yanı sıra menisküs yırtığı tanısını alabilmek için bazı muayene testleri vardır. Bu testler; McMurray testi, Apley testi ve Ege’s testi gibi testlerdir. Bu testlerin yanı sıra, radyolojik yöntemler (örn. arka ve yan tanjansiyel grafiler, manyetik rezonans görüntüleme, atroskopik cerrahi gibi yöntemler) kullanılır.

Menisküs yırtıkları nasıl tedavi edilir?

Menisküs yırtıklarında tanı konulduktan ve radyolojik değerlendirme yapıldıktan sonra yırtığın yerleşim yerine ve büyüklüğüne göre bir tedavi planlanır.

Menisküs C harfi gibi düşünüldüğünde, bu C harfini benzeyen menisküslerin kırmızı zon, kırmızı beyaz zon ve beyaz zon denilen bölümleri vardır. Kırmızı bölüm, menisküsün beslenebilen bölümü, kırmızı beyaz bölüm yarı beslenebilen bölümü, beyaz bölüm ise hiç beslenemeyen bölümüdür. Kırmızı veya kırmızı beyaz zon denilen bölümde bir menisküs yırtığı oluştuğunda bu hastalarda genellikle ameliyat gerekmez, çünkü bu bölüm beslenebildiği için bu bölümde uygun destek tedaviler ile iyileşme sağlanabilir. Fakat beyaz zon denilen bölümde oluşan yırtık beslenmediği için ameliyat edilmesi gerekir. Çünkü bu bölüm ameliyat edilmezse hastanın sorunları devam eder.

Kırmızı ve kırmızı beyaz bölüm menisküs yırtıklarında 6-12 hafta süresince fizik tedavi, soğuk uygulama ve koltuk değneği desteği, ağrı kesici ilaçlar, istirahat gibi konservatif tedaviler uygulanır. Bütün bu tedavilere rağmen bu bölgedeki menisküs yırtıklarında iyileşmeme oranı ortalama % 20- 25 arasındadır, bu hastalarda yine cerrahi tedavi (günümüzde genellikle artroskopik menisektomi) gerekebilir. Erken dönem yapılan tamirler, geç dönem yapılan tamirlere göre daha avantajlıdır.

Menisküs yırtılmalarını önlemek için neler yapılabilir?

Menisküs yırtılmasını engellemek için 50-60 yaş sonrası hastaların (özellikle fazla kilo sorunu olanların) fazla kilolarını vermeye çalışmaları, diz eklemi çevresindeki kasları kuvvetlendirmeleri ve gerekirse bu kasları güçlendirmek için fizik tedavi uzmanına başvurmaları oldukça önemlidir.

Genç yaşlarda oluşan menisküs yırtılmalarında hastaların alabileceği önlemler arasında spor yapan kişilerde uygun ayakkabı seçilmesi, adalenin alışmadığı bir şekilde spora ısınmadan başlanmaması ve spor yaptıktan sonra soğuma egzersizlerinin de unutulmaması gibi önlemler sayılabilir.

Diz hastalıkları ile ilgili benzer sağlık yazıları

  1. Menisektomi nedir
  2. Diz ağrısı neden olur
  3. Diz kireçlenmesi belirtileri ve tedavisi
  4. Diz bağ yaralanması neden olur
  5. Makoplasty (robotik diz ameliyatı) nedir

Yorum Yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Popüler Konular

Üste Git