B

Bebeklerde Reflü Nasıl Anlaşılır? Bebeklerde Reflü Tedavisi

Gastroözofageal reflü, mide içeriğinin yemek borusuna geri kaçması sonucu gelişen bir durumdur. Reflü olarak adlandırılan bu durum, sfinkter (yemek borusu ve mideyi ayıran kapakçık) gevşek olduğunda ortaya çıkar ve yiyecek geldiği yöne doğru geri kaçar. Bebeklerde regürjitasyon (yiyecek ve içeceklerin ağza geri gelmesi) oldukça sık (% 60-70 gibi bir oranda) görülür, ancak bu durum bir yaş civarında tipik olarak azalır veya tamamen düzelir.

Bebeklerde gastroözofageal reflü belirtileri

Son yıllarda yapılan çalışmalar gastroözofageal reflünün bebeklerde ve çocuklarda tahmin edilenden daha sık görüldüğünü göstermektedir.

Belirtiler;

  • Kusma,
  • Öksürük atakları,
  • Huzursuzluk,
  • Vücudunu germe-bükülme hareketleri,
  • Yutma zorluğu,
  • Beslenmeyi reddetme,
  • İştahsızlık,
  • Kilo alamama,
  • Hematemez gibi özofajit (yemek borusu iltihabı) belirtileri.

Bebeklerde gastroözofageal reflünün neden olduğu hastalıklar (reflü komplikasyonları)

  • Gelişme/büyüme geriliği,
  • Pnömoni (zatürre),
  • Apne,
  • Astım (bazı hastalarda gastroözofageal reflü astımı tetikleyebilir),
  • Sık tekrarlayan bronşit,
  • Sık tekrarlayan orta kulak enfeksiyonları,
  • Sinüzit,
  • Sindirim kanalında kanamalar, buna bağlı demir eksikliği ve kansızlık.

Bebeklerde reflü nasıl anlaşılır, nasıl teşhis edilir?

Sık regürjitasyon olduğu halde kilo alımı ve beslenmesi iyi olan, alarm bulguları olmayan, huzursuzluğu olmayan bebekler (mutlu tükürükçü) olarak adlandırılır. Bu bebekler için özel bir uygulamaya gerek duyulmaz, ancak aileye eğitim verilmesi önemlidir. Ancak kusma belirtisine alarm bulguları eşlik ediyorsa, bu bebeklerin dikkatlice araştırılması ve ayırıcı tanının yapılması büyük önem taşır.

Regürjitasyon ve kusması olan bebeklerde alarm bulguları;

  • Safralı kusma,
  • Sürekli zorlanarak kusma,
  • Yaşamın 6. ayından sonra kusmaların devam etmesi,
  • Karında şişkinlik ve hassasiyet,
  • Gastrointestinal sistemde kanama,
  • Hematemez (kanlı kusma),
  • Hematokezya (dışkıda sindirilmemiş kan görülmesi),
  • Gelişme geriliği,
  • İshal, kabızlık,
  • Ateş,
  • Letarji (derin ve sürekli uyku durumu),
  • Hepatosplenomegali (karaciğer ve dalak büyümesi),
  • Kabarık fontanel,
  • Makro/mikrosefali,
  • Nöbetler.

Bebeklerde ve çocuklarda gastroözofageal reflünün ayırıcı tanısı oldukça geniş bir spektrumdadır. Tipik gastroözofageal reflüsü olan hastaların çoğunda sadece doğru alınmış öykü ve fizik inceleme bile tanının konulmasında yeterli olabilir.

Tanıda öykü ve fizik muayeneden sonra kullanılan bazı tanısal yöntemler;

  • 24 saatlik pH ölçüm testi,
  • Çok kanallı intraluminal impedans (MII),
  • Özofageal manometri,
  • Endoskopi ve biyopsi,
  • Kontrastlı baryum grafileri,
  • Bronkoalveoler lavaj,
  • Laringotrakeal obronkoskopi,
  • Rutin olarak önerilmemekle birlikte nükleer sintigrafi,
  • Kulak, akciğer ve özofageal sıvıların incelenmesi gibi yöntemler kullanılabilir.

Bebeklerde reflü sorunu kendiliğinden geçer mi?

Bebeklerde reflü 12-24 aylık olduktan sonra kendiliğinden düzelebilir. Çünkü bu aylardan sonra bebek ek gıdalar ile beslenmeye, oturur pozisyonda yemeğini yemeye başlayacak, yemek borusunun alt ucundaki kasların fonksiyonu daha iyi işlev görecektir. Dolayısıyla yaş büyüdükçe, yani gastrointestinal sistem olgunlaştıkça reflü sürecinde de kendiliğinden bir düzelme olacaktır. 

Bebeklik döneminde reflü teşhisi konulan çocukların % 70-80’inde ilk 1-2 yaş içerisinde kendiliğinden düzelme görülmektedir.

Bebeklerde reflü tedavisi nasıl yapılır?

Gastroözofageal reflü hastalığı (GÖRH) tedavisi üç basamaktan; 1- yaşam şeklinde değişiklikler, 2- farmakolojik tedavi, 3- cerrahi tedavi oluşur.

Bebeklerin reflü tedavisinde öncelikle diğer basit ve reflüyü önleyici yöntemler denenir.

Örnek verecek olursak;

  • Bebeği sık ve az az besleme,
  • Emzirme sırasında sık sık gazını çıkarma,
  • Besleme işleminden sonra hemen yatırmama, eğer yatırılacaksa bebeğin başını biraz yukarıda tutarak veya reflü yatağında yatırma,
  • Beslenme sonrası bebeğin çok fazla hareket ettirilmemesi gibi basit önlemler ile bebeğin reflüsü azaltılabilir.

Bebekler karın üzerine yatırıldığında sırt üzeri yatırmaya göre daha az reflü bulguları gösterir, ancak ani bebek ölümü sendromu (SIDS) ile ilgili sıkıntılar nedeniyle bebeğinizi sırt üstü yatırmamalısınız.

Mümkün olduğunca anne sütüyle beslemek de reflüyü önleme açısından avantajlı olacaktır.

Bebeğinizde reflü sorunu varsa, durumu rahatlatmak için doktorunuz hipoalerjik bir mamaya geçmenizi önerebilir, bu tür bir beslenmeye geçtikten sonra bebeğinizdeki reflü belirtilerini izlemeniz ve belirtilerin azalıp azalmayacağını kontrol etmeniz gerekecektir. Kusan bebeklerde bazen inek sütü alerjisi de olabilir, bu gibi bir durumda mama değişikliği yardımcı olabilir.

Bebeklerde Reflü Belirtileri

Bütün bu basit önlemlerle reflüsü devam eden bebeklerde ise ilaç tedavisine geçmek veya ciddi durumlarda cerrahi tedavi gerekebilir.

Farmakolojik tedavi (ilaç tedavisi) şu gruplardan oluşur:

  • Histamin-2 reseptör antagonistleri (H2RA),
  • Proton pompa inhibitörleri (PPI),
  • Prokinetik ajanlar,
  • Antiasitler.

Cerrahi tedavi:

Yenidoğan ve bebeklerde başlıca cerrahi tedavi “fundoplikasyon” olarak adlandırılan ve alt özofagus (yemek borusu) sfinkter basıncını arttırmaya, TLESR’larının sayısını azaltmaya yönelik, eğer hastada hiatus hernisi varsa bunu giderme amaçlı yapılan bir yöntemdir. Bu yöntem açık cerrahi şeklinde veya laparoskopik cerrahi olarak (günümüzde laparoskopik cerrahi daha sık) yapılabilmektedir.

Hayatı tehdit eden durumlarda (örn. aspirasyon, laringospzm, apne, doğuştan kalp hastalıkları, özofagus motilite disfonksiyonu, nörolojik disfonksiyon ve defisiti gibi durumlar) ve farmakolojik tedaviye yanıt alınamayan durumlarda (kronik aspirasyon, tedaviye cevap vermeyen ya da sürekli tıbbi tedavi gerektiren astım, gelişme geriliği, özofajit, striktür, Barret özofagus ve yan etkiler nedeniyle ilaç tedavisi devam ettirilemeyen durumlar) cerrahi tedavi gerekli olabilir.

Reflüsü olan bebeklerin beslenmesi nasıl olmalı?

Reflü teşhisi konulan bebekler mutlaka anne sütüyle beslenmelidir. Anne sütüyle beslenen bebek annenin yediği besinlerden de etkileneceğinden, bebeğinde reflü sorunu olan anne bazı gıdaları tüketmemelidir.

Bu gıdalara örnek verecek olursak;

  • Aşırı baharatlı gıdalar,
  • Turunçgiller,
  • Kahve gibi kafein içeren besinler,
  • İnek sütü ürünleri.

Eğer bebek mama ile besleniyorsa ve reflüsü varsa, daha koyu kıvamlı ve geriye kaçışı azaltacak şekilde özel üretilmiş mamalar tercih edilebilir. Mama verilen bebekleri de yatar pozisyonda değil, anne sütü emer pozisyonda beslemek faydalı olacaktır.

Benzer Sağlık Yazıları

  1. Bebek Beslenmesi Nasıl Olmalı
  2. Bebekler Neden Kusar
  3. Bebeklerde İştahsızlık Neden Olur
  4. Ani Bebek Ölümü Sendromu Nedir
  5. Pilor Darlığı Neden Olur

Yorum Yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Popüler Konular

Üste Git