Baş Dönmesi

Vertigo Nedir? (Baş Dönmesi Neden Olur?)

Vertigo nedir
Vertigo, latince''dönmek''fiilindengelen vertigo çoğunlukla iç kulak problemlerinden kaynaklanır.

Vertigo nedenleri ve tedavisi

Vertigo, latince"dönmek"fiilinden gelen vertigo çoğunlukla iç kulak problemlerinden kaynaklanır. Vertigo, kişinin etrafındakilerin veya hem kendi etrafındakilerin hemde kendinin döndüğünü hissettiren, genellikle bulantı, kusma ve denge kaybının eşlik ettiği bir durumdur. Boşlukta dönüyor, devriliyor, sallanıyor ya da düşüyor gibi hisler yaşanması söz konusudur. Vertigo baş dönmesini ifade ettiği gibi, hareket yanılsamasını da ifade eden bir terimdir. Bütün vertigo durumlarında baş dönmesi olduğu gibi, her baş dönmesi de vertigo değildir.

Vertigo neden olur?

Vertigo, iç kulak problemlerini ya da beynin denge ile ilgili bölümlerini etkileyen hastalıklardan kaynaklanır. Vertigo vücudun dengeyi sağlamak ile görevli bölümlerinin hastalıklarından da kaynaklanabilir. Bu bölümler, iç kulak, beyin sapı ve beyincik, beyin sapı içindeki veya beyin sapı ve beyinciğe bağlı sinir ağı vertigoya neden olan bölümlerdir.

İç kulak, vücudun durmasını ve hareket etmesini algılayan bazı yapılara sahiptir. Bu yapıların algıladığı bilgiler sinir yolları ile beyne gönderilir. Bu bilgiler beyin sapında işlenerek vücut dengesi ayarlanır ve beyincikte hareketler düzenlenir ve denge duygusu sağlanır.

Denge organı, iç kulağın içine yerleşmiş olan vestibüler labirent'tir. Başın hareketini algılayan ince, kıl benzeri alıcılar (sensör) ve sıvı içeren ilmek şeklinde yapılardan oluşmuştur. Bu kanalların hepsi, küçük kalsiyum karbonat kristalleri ya da granülleri içeren iç kulak boşluğuna bağlıdır. Bu partiküller, yer çekimi ve ileri – geri hareketi tespit etmeye yarayan alıcılara bağlıdır.

Vertigo belirtileri

Vertigo hastalığında, baş dönmesine ek olarak bulantı, kusma, denge kaybı, baş ağrısı, duyma veya görme problemleri görülür. Doktorlar genellikle hastanın yaşadığı hissi tarif etmesi ve fiziksel muayene ile tanıyı koyarlar. Fakat bazen ek testler veya tetkikler gerekebilir. Bazı hastalarda vertigoyu tetikleyen etkene göre ilaç tedavisi verilir. Vertigonun varlığını kesin tespit etmek çok önemlidir. Vertigo, baş dönmesi veya bayılma belirtileri ile karışabilir. Vertigo hastalarında görülen belirtiler, hastanın kendi, çevresi veya her ikisi de dönüyormuş gibi çok rahatsız edici, korkutan bir durum söz konusudur.

Vertigo atakları sırasında hızlı bir şekilde tekrarlayan göz hareketleri (nistagmus), başın döndüğü anda gelen bulantı hissi veya kusma, iç kulak problemlerinden kaynaklanan vertigolarda baş dönmesinin yanı sıra kulaklarda çınlama, uğultu, işitme kaybı, doluluk ya da baskı hissi meydana gelir. Beyin hastalıklarına bağlı vertigo belirtileri, baş ağrısı, konuşma güçlüğü, çit görme, kol ve bacaklarda güçsüzlük, düzensiz hareketler, bilinç kaybı gibi belirtiler görülür.

Vertigo ne kadar sürede iyileşir?

Vertigo birkaç saniye içinde sonlanabilir iken, saatler veya günler boyu sürebilir. Vertigo şikayeti olan hastalar oturduklarında ya da uzandıklarında kendilerini daha iyi hissedebilecekleri gibi, çoğu zaman oturur iken, yatar iken bile baş dönmesi devam eder. İç kulaktan kaynaklanan semptomlar günler haftalar sonra iyileşir ya da sıvı dengesi hasarı fazla olan hastalarda 2-5 yıl veya ömür boyu devam edebilir. Beyin problemlerinden kaynaklanan vertigo semptomlarının iyileşmesi için haftalar ya da aylar gerekebilir.

Vertigo teşhisi

Vertigo genellikle şiddetli bir şekilde kendini gösterdiği için acil kliniklerinde ilk müdahale yapılır ve sonrasında kulak burun boğaz uzmanı ya da nöroloji uzmanının muayene etmesi gereklidir. Muayene eden doktor, hastaya hissettiği algıların yapısını ve durumunu sorar. Denge ve duyu testleri yapılır. Muayenede nistagmus gibi anormal göz hareketleri açısından göz hareketleri takip edilir. Anormal göz hareketleri, iç kulağı veya beyin sapındaki çeşitli sinir bağlantılarını etkileyen hastalıklara işaret eder.

Vertigo teşhisi için bir çok hastada ek testlere ihtiyaç duyulmayabilir. Gereken durumlarda kafa bölgesinin bilgisayarlı tomografisi (BT) veya manyetik rezonans görüntüleme (MRG) vertigo problemine neden olan bazı hastalıkların tespitinde yardımcı olur. Kulak enfeksiyonu şüphesi var ise kulaktan irin veya sıvı alınarak laboratuvar incelemesi yapılır. Beyin kan akışı yetersizliğinden şüphelenilen durumlarda doppler ultrasonografi, bilgisayarlı tomografi anjiyografi, manyetik rezonans anjiyografi veya kateter anjiyografi gibi yöntemler kullanılır.

Vertigo teşhisi

Vertigo teşhisi

Vertigo tedavisi

Vertigo tedavisinde tedavi seçimi tanıya bağlıdır. Baş dönmesine neden olan duruma göre tedavi planlanır. Vertigo tedavisinde altta yatan nedene göre farklı tedavi yöntemleri vardır. Baş dönmesi şiddetli şekilde başladığında genellikle hastalar acillik olur ve acil polikliniklerinde ağız yolu ve damar yolu (serum verilerek) ilk tedavi uygulanır. Sonrasında ek tedaviler için uzman doktorların tetkikleri ve muayeneleri sonucu çıkan sonuca göre tedavi uygulanır. Orta kulağın bakteriyel enfeksiyonunda antibiyotik tedavisi gerekebilir.

Meniere hastalığında ilaç tedavisinin yanı sıra hastaların düşük tuzlu diyete geçmesi gerekir ve idrar söktürücü ilaç tedavisi de uygulanabilir. Tekrarlayan enfeksiyona neden olan kulak zarı delinmesi durumunda hastaya cerrahi müdahale yapılması gerekir. İyi huylu ataklar halinde olan pozisyonel vertigo tedavisinde ilaç tedavilerinin yanı sıra, bazı fiziksel manevra tedavileri uygulanır. Bu manevralar yapılırken hastanın düşme tehlikesi açısından güvenliğe dikkat edilmelidir.

Benzer sağlık konuları

  1. Meniere hastalığı nedir
  2. Denge siniri iltihabı nedenleri ve tedavisi
  3. Kulak kristali kayması neden olur
  4. Boyun kireçlenmesi neden olur
  5. Boyun düzleşmesi neden olur

Yorum Yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Popüler Konular

Üste Git