Eklem Hastalıkları

Romatoid Artrit Nedir? Romatoid Artrit Belirtileri

Romatoid artrit hastalığı neden olur

Romatoid artrit nedenleri, belirtileri ve tedavisi

Romatoid artrit, en sık görülen iltihabi eklem hastalığıdır. Romatoid artrit genellikle kronik seyreder fakat aralı aralı alevlenme dönemleri gösterebilir. Eklemlerde ağrı, şişlik, katılık ve fonksiyon kaybına neden olan iltihabi bir hastalıktır.

Romatoid artrit kadınlarda erkeklere oranla 3 kat daha sık görülür. Romatoid artrit genellikle 20-40 yaşları arasında görülebildiği gibi çocuklarda, bazen 1 yaşındaki çocuklarda ve gençlerde de görülebilir. Romatoid artrit iltihaplı romatizmal hastalıklar arsında en sık görülenidir.

Romatoid artrit eklemlerde kalıcı hasar bıraktığı için erken tanı ve tedavisi önemlidir. Romatoid artrit sadece eklemleri değil kalp zarını, akciğer zarını da tutabilir. Ciltte bazı nodüllere ve damarlarda iltihaplanma, akciğerde (nodüler akciğer hastalığına) neden olabilir.

Romatoid artrit hastalığı neden olur?

  1. Romatoid artrit oluşumunda tam olarak neden bilinmemekle birlikte, özellikle genetik ve çevresel faktörlerin rolünün olduğu üzerinde durulmaktadır.
  2. Romatoid artritte genetik faktörler rol almakla beraber ailesinde romatoid artrit var diye aile bireylerinden birinde daha romatoid artrit olur diye bir kaide de yoktur. Ayrıca bazı enfeksiyonların da bu hastalığı tetiklediği bilinmektedir.
  3. Hem genetik yatkınlık hemde çevresel faktörler bir araya geldiğinde ve sigara kullanımı, kadınlarda hormonal sebepler gibi faktörler de hastalığın oluşumunda etkilidir.

Romatoid artrit hastalığı belirtileri

Romatoid artrit belirtileri

Romatoid artrit belirtileri

Romatoid artrit sorununda hastanın ilk doktora baş vuru sebebi eklemlerde ağrı ve şişliktir. Fakat bu şikayetler başlamadan önce hastada halsizlik, yorgunluk, arada ateşlenme gibi şikayetler olmuştur.

Romatoid artriti diğer iltihaplı olmayan eklem rahatsızlıklarından ayıran temel belirti eklemlerde sabah tutukluğudur. Sabah tutukluğu (hasta yataktan kalktıktan sonra eklemlerini kullanmakta zorluk çekiyor ise bu durum romatoid artrit belirtisi olarak kabul edilebilir).

Romatoid artrit hastalığı bir kere başladıktan sonra kronik bir sürece girilir, bu nedenle hastalığın erken tanınması ve tedavisinin başlaması önemlidir. Eğer tedavi başlamaz ise bu kronik süreç içerisinde eklem zarı iltihaplanır ve çevre dokularda da bazı sıkıntılar ortaya çıkarak kemik yapıda bazı değişikliklere ve şekil bozukluklarına, eklemin kullanım bozukluğuna ve kemik erimesine sebebiyet verir.

Romatoid artrit hastalığı teşhisi

Romatoid artritin teşhisinde doktorun hastadan aldığı anamnez denilen hastanın anlatacakları oldukça önemlidir. Hasta şikayetlerini düzgün anlatır ise ön tanı denilen tanı konulmuş olur. Fizik muayene sonrası bazı kan testleri ve radyolojik tetkikler teşhisi koymada yardımcıdır.

İstenilen kan testleri arasında kandaki iltihap parametrelerini gösteren testler (tam kan sayımı, romatoid faktör denilen testler, serolojik testler gibi) testler yapılır. Bazı hastalarda radyolojik görüntüleme yöntemleri de teşhiste oldukça değerlidir.

Romatoid artrit hastalığı tedavisi

Romatoid artrit tedavisinin amacı ağrıyı azaltmak, iltihabı baskılamak, eklem hasarını yavaşlatmak veya durdurmak, hastaya sağlıklı olma hissini vermek ve fonksiyonları iyileştirmektir.

Romatoid artrit tedavisinde uygulanan tedavi yöntemleri sağlık davranış değişiklikleri, istirahat ve egzersiz, eklem bakımı, stresi azaltma, sağlıklı beslenme, iklim koşulları, ilaç tedavileri, cerrahi düzeltmeler, rutin izlem ve bakımdır.

Romatoid artrit hastalığı ve ilaç tedavisi nedir?

Romatoid artrit tedavisi

Romatoid artrit tedavisi

Romatoid artritin ilaç tedavisi iki basamak altında toparlanabilir. Romatoid artrit tedavisinde hastalığın gidişatını değiştiren ilaçlar kategorisinde kullanılan kotizonlu ilaçlar vardır. Birde bu ilaçların etki etmesinde yardımcı olan nonsteroid antiinflamatuar olarak tanımlanan ve halk arasında ağrı kesici olarak bilinen ilaçlar kullanılır.

Özellikle kortizonlu ilaçlar, hastaların kullanmayı çekindiği ilaçlardır, çünkü kortizon ile ilgili hem doktorların hemde hastaların ön yargıları vardır.

Aslında kortizon, vücut için önemli olan ve iltihap gideren bir hormondur fakat kortizonlu ilacın verilen dozuna göre engellenebilir ve engellenemez yan etkileri de vardır. Eğer hasta ilaçları nasıl kullanacağını ve doktoru ile irtibatını doğru algılar ise bu ilaçların yan etkilerini bir miktar engellemesi mümkün olabilir.

Romatoid artrit ilaç tedavisi alan kadınlar hamile kalabilir mi?

Romatoid artrit ilaçlarının kullanımı sırasında ve özellikle genç hastalarda dikkat edilmesi gereken en önemli nokta da ilaçların kullanımı sırasında hamile kalınmamasıdır. Romatoid artrit genellikle hamilelik sırasında iyilik hali gösteren bir hastalıktır ve hastanın durumuna göre düşük doz ve gebelerde kullanılabilen romatoid artrit ilaçları da mevcuttur. Yine de romatoid artrit tedavisi alan hasta hamile kalmaktan kaçınmalıdır.

Romatoid artritin egzersiz ve istirahat tedavisi

Romatoid artritli hastalar istirahat ve egzersiz tedavisi arasında iyi bir denge kurmalıdır. Hastalığın alevlenme dönemlerinde daha fazla istirahat etmeli, hastalığın iyi seyrettiği dönemlerde daha fazla egzersiz yapmalıdır.

  1. Romatoid artrit hastalarında istirahat tedavisi nedir? : İstirahat tedavisi aktif eklem iltihabının ve ağrının azaltılmasında ve yorgunluk ile savaşmada yardımcı olur. İstirahatin süresi hastaya göre değişiklik gösterdiği gibi uzun süre yatakta geçirmek yerine kısa istirahat molaları vererek daha sonra günlük aktiviteleri devam etmek daha doğru olur.
  2. Romatoid artrit hastalarında egzersiz tedavisi nedir? : Sağlıklı ve güçlü kasların sağlanması, eklem oynaklığının korunması, esnekliğin devam ettirilmesi için egzersiz tedavisi önemlidir. Romatoid artritli hastalarda egzersiz tedavisi iyi uyumamak için, ağrıyı azaltmak için, olumlu düşünmek için, kilo dengesini korumak için çok ama çok önemlidir.

Romatoid artrit tedavisinde eklem bakımı

Bazı romatoid artritli hastalar eklem etrafına kısa süreliğine "splint (atel)" kullanmanın eklemi destekleyerek ve eklemin dinlenmesini sağlayarak ağrıyı ve şişliği azalttığını görebilirler. Splintler, genellikle el bileklerinde, ellerde, ayak bileklerinde ve ayaklarda kullanılabilir. Hastanın doktoru ya da fizyoterapisti splint seçiminde hastaya yardımcı olur.

Romatoid artrit hastalığı hangi eklemleri etkiler?

  1. Romatoid artrit genellikle el bileği ve ele yakın parmak eklemlerini tutar ancak eklemlerin yanı sıra başka organları da tutar.
  2. Eklemleri çoğunlukla simetrik olarak tutar (bir diz veya el tutulduğunda diğer diz veya elinde tutulması beklenen bir durumdur).
  3. Romatoid artrit hastalığı omurilik vertebraların arasını, dizi, kalçayı, göz yaşı kanallarını, tükürük salgı bezlerini, kalp ve akciğerleri, böbrekleri de etkiler.

Romatoid artrit hastalığında stresi azaltma tedavisi

Ağrı ve fiziksel kısıtlılığa neden olan bu hastalık yüzünden hastanın hissettiği duygular (endişe, kızgınlık ve düş kırıklığı) stres oranını arttırır. Stresin romatoid artritin oluşmasında rol oynadığına dair kesin bir bilgi yoktur fakat stres bazen hastalığın artmasında etkilidir. Stres kişinin hissettiği ağrının artmasına da neden olur. Stres ile başa çıkmak için bazı yöntemler vardır.

Örneğin düzenli dinlenme dönemleri, gevşeme ve eğlenme, destek gruplarında yer alma ve sağlık ekibi ile doğru iletişim gibi uygulamalar stresi azaltmada yardımcıdır.

Romatoid artrit tedavisinde iklim şartlarının etkisi

Romatoid artritli hastalardan bazıları hava durumunda ani değişimlerin artritlerini azdırdığını söylemektedirler fakat özel bir iklimin, romatoid artritin kötü etkilerinden koruduğuna veya azalttığına dair kesin bir kanıt bulunmamaktadır. Farklı iklimi olan bir bölgeye gitmek hastanın durumunda olumlu bir değişime neden olmaz.

Romatoid artritli hastalarda beslenme nasıl olmalı?

  1. Akdeniz mutfağı usulü beslenmenin romatoid artritin alevlenmelerine iyi geldiğine dair veriler vardır.
  2. Bazı verilere göre, bazı balıklarda bulunan omega 3 yağ asitlerinin romatoid artrit hastalığında meydana gelen iltihabi durumları azalttığı konusunda bilgiler de vardır.
  3. Romatoid artritli hastaların beslenmesinde yeterli kalori, protein ve kalsiyum içeren beslenme şekli önemlidir.
  4. Romatoid artritli hastalar kullandıkları ilaçlar nedeni ile alkollü içecekler konusunda dikkatli olmalıdırlar.
  5. Ayrıca romatoid artritli hastalar genellikle kortizonlu ilaçlar kullandığı için tuzsuz beslenmelidir. Yılda bir kez bile bir kutu kortizonlu ilaç kullanıyor olsalar da bu ilaçların etkileri yaklaşık 1 yıl sürebileceği için düzenli olarak tuzsuz beslenmeye özen göstermeleri ve tuzsuz beslemeye alışmaları gerekir. Yine bu ilaçları kullandıkları dönemlerde tatlı tüketimi konusunda da dikkatli olmaları önemlidir.

Romatoid artrit tedavisinde uygulanan cerrahi yöntemler

Romatoid artrit tedavisinde cerrahi yöntemler eklem protezi takılması, tendon tamiri ve eklem zarının çıkarılması şeklinde yöntemler uygulanır.

Eklem protezi tedavisi nedir? : Eklem protezi, bozuk eklem yüzeyinin yapay materyaller ile değiştirilerek ekleme tekrar fonksiyon ile stabilite kazandırılmasını ve var olan ağrıların giderilmesi sağlayan tedavi yöntemidir. Eklem protezi ameliyatları genellikle kalça ve diz eklemlerinde uygulanır. Bunların dışında omuz, dirsek, el parmakları, ayak ve ayak bileği ameliyatları da yapılabilmektedir.

Romatolojik hastalıklar ile ilgili benzer sağlık yazıları

  1. Jüvenil romatoid artrit nedenleri, belirtileri ve tedavisi
  2. Septik artrit nedenleri, belirtileri ve tedavisi
  3. Spondiloartrit nedenleri, belirtileri ve tedavisi
  4. Diz osteoartriti nedenleri, belirtileri ve tedavisi
  5. Romatizma hastalıklarında kullanılan ilaçlar
  6. Polimiyozit hastalığı nedenleri, belirtileri ve tedavisi
  7. Gut hastalığı nedenleri, belirtileri ve tedavisi

Yorum Yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Popüler Konular

Üste Git