Cerrahi Operasyonlar

Cerrahi Sarılık Nedenleri ve Tedavisi (Tıkanma Sarılığı Nedir?)

Cerrahi sarılık neden olur
Sarılık, subkutan dokularda bilirubin depolanması sonucu cildin sarı renk almasıdır.

Sarılık nedir? Sarılık neden olur?

Sarılık, subkutan dokularda bilirubin depolanması sonucu cildin sarı renk almasıdır. Vücutta sarılık genellikle kan hücrelerinin aşırı yayılımı, karaciğer hastalıklarından dolayı veya safra kanallarına bası olması gibi mekanik nedenlerden kaynaklanır. Bazı durumlarda safra yolları iltihabı sarılığa sebep olur. İyi huylu ya da kanser riski taşıyan tümörler de hastalıklarda sarılık yapabilir.

İleri yaşlarda (özellikle 40 yaşından sonra) aniden meydana çıkan sarılıklar kötü huylu hastalıklar (kanser ya da kanserleşme özelliği taşıyan hastalıkların) belirtilerinden biri olabilir. Genç yaşlarda görülen sarılıklar ise genellikle iyi huylu hastalıklar ve iltihabi durumlardan ortaya çıkar. Yaşanılan bölgeye göre bazı hastalıklar, örneğin köpek kisti diye bilinen kisthidatik hastalığı gibi durumlarda sarılığın ortaya çıkması yaş ile ilişkili olmaz ve her yaş grubunda görülebilir.

Diğer bazı sarılığa neden olan faktörler ise karaciğerin porta hepatis denilen bölgesindeki bazı lenf düğümlerinin büyümesi, safra yolu kistleri, safra iltihabı, safra yolu kanseri, safra kesesi taşları, safra kanallarının daralması, pankreatit (pankreas iltihabı), travmalar, iskemik striktür, safra sisteminde yayılma gösteren tümörler ve safra kesesi ameliyatı sonrası safra yolunda yaralanma veya daralma gibi nedenler de sarılığa yol açar. Geçirilmiş safra yolu ameliyatlarında nedbe dokusu oluşması da tıkanma sarılığına neden olur.

Sarılık ve sarılık türleri

Sarılık ve sarılık türleri

Ameliyattan sonra sarılık neden olur?

Bazı iyi huylu hastalıklardan dolayı ortaya çıkan sarılıklarda hastalığın kendisi ölümcül olmasa da, sarılığın yol açtığı sistemik problemler hayati tehlike taşıyabilir. Çünkü sarılık, sadece safra kanalını ve sistemini etkilemekle kalmadığı gibi, uzak organları da etkileyerek yetmezliklere neden olabilir.

Örneğin kalbin kasılma gücünün azalması, akciğerlerin oksijen değişiminin bozulması ya da böbreklerden idrar atılımının zorlaşması gibi organ hasarları ortaya çıkabilir. Bu gibi nedenler ile zaten tek başına zararlı ve ölümcül olabilecek sorunlara neden olan sarılık, bir hastalığın tedavisi sırasında cerrahi girişimden sonra ortaya çıkmış ise tedavisi daha zor ve ölüme neden olabilir. Bu gibi durumlarda meydana gelen sarılıklara, yani cerrahi tedavi uygulanması gereken ve sistemik olarak hastanın hayatını tehdit eden sarılıklara cerrahi sarılık adı verilir.

Cerrahi (ameliyat sonrası) sarılık belirtileri

Cerrahi sarılık belirtilerinde genellikle öncelik gösteren belirtiler karnın sağ üst tarafında ağrı, idrarda koyulaşma, ateş ve kaşıntı, gözlerde ve vücutta sararma, bulantı ve kusma, açık renkte dışkılama, ciltte kaşıntı ve safra iltihabı olur ise ateş, titreme ve üşüme ile birlikte karın ağrısı gibi belirtiler görülür.

Cerrahi sarılık teşhisi

Cerrahi sarılık teşhisinde öncelikle hastanın geçirdiği cerrahi operasyon ve hastanın şikayetleri gastroentroloji veya genel cerrahi uzmanının yapacağı muayene sırasında ayrıntılı şekilde sorulur. Sonrasında bazı kan tetkikleri istenir. Kan tahlillerinde bilirubin düzeyinin artması, alkalen fostataz düzeyinin artması ve karaciğer enzimlerinin artış göstermesi ile sarılığın ön tanısı konulur.

Bunların yanı sıra tıkanıklığın ya da sorunun kaynağının bulunması için bazı görüntüleme yöntemlerine gerek duyulur. Karın ultrasonografisi, bilgisayarlı tomografi, endoskopi ile yemek borusunun, midenin ve on iki parmak bağırsağının incelenmesi, manyetik rezonans görüntüleme ile pankreas ve safra yollarının görüntülenmesi yöntemi (MRCP) gibi teşhis yöntemleri kullanılır.

Cerrahi (ameliyat sonrası) sarılık tedavisi

Cerrahi sarılık tedavisinde amaç tıkanıklığın giderilmesidir. Tıkanıklığın nedeni safra taşları ise taşın boyutu, yeri ve sayısı seçilecek tedavi yöntemini belirler. Safra yolunda veya kesesinde taş var ise endoskopik ERCP yöntemi ile safra kesesi alınır. Fakat bazı durumlarda cerrahi tıkanıklığın giderilmesi için cerrahi tedaviye gerek duyulabilir.Bu durum ciddi bir durumdur ve tedavi edilmez ise ölüme kadar gidebilen bir sonuç ortaya çıkabilir. Safra tıkanıklığı tedavi edilmediği sürece kolanjit adı verilen bir enfeksiyona neden olabilir.

Tıkanmanın nedeni kanser ise genellikle tedavisi cerrahidir. Fakat tıkanma sarılığı ile doktora baş vuran hastaların % 90-95'inde ameliyat imkanı kalmamış olabilir. Bu durumda hastaların ameliyat olması çok mümkün olmayabilir. Bu durumda safranın bağırsağa akışının sağlanması için safra stenti takılır. Tıkalı safra kanalı içine stent denilen metal kafes ya da plastik tüp yerleştirilerek safranın bağırsağa akması sağlanır. Stent takılması işlemi perkütan yöntem ile ya da endoskopik yöntem ile yapılır. Stent takılması işlemi genellikle safra yolları ya da safra kesesi kanserli hastalara uygulanır ve stent takıldıktan sonra hastanın ilaç tedavisi, kemoterapi tedavisi ve takibi devam eder.

Safra hastalıkları ile ilgili benzer sağlık yazıları

  1. Safra kanalı tıkanıklığı nedenleri, belirtileri ve tedavisi
  2. Biliyer atrezi (safra yolu atrezisi) nedenleri ve tedavisi
  3. Safra kesesi ameliyatı neden ve nasıl yapılır
  4. Safra kesesi iltihabı (kolesistit) nedenleri ve tedavisi
  5. Safra kesesi taşları nedenleri, belirtileri ve tedavisi
  6. Peritonit (karın zarı iltihabı) nedenleri ve tedavisi
  7. Safra kesesi polipleri nedenleri, belirtileri ve tedavisi

Yorum Yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Popüler Konular

Üste Git