Cerrahi Operasyonlar

Biyonik Kulak Ameliyatı Nasıl Yapılır? (Koklear İmplant Nedir?)

koklear-implant
Koklear implant (Cochlear İmplants) veya biyonik kulak, işitme engelliler için oldukça değerli bir yöntemdir.

Koklear implant ile işitme sağlanır mı?

Koklear implant (Cochlear İmplants) veya biyonik kulak, işitme engelliler için oldukça değerli bir yöntemdir. Günümüzde dünyada ve Türkiye'de çocuk, yetişkin yüz binlerce kişi bu cihaz sayesinde duyma yeteneğine sahip olabilmekte, duyduklarını anlayarak, iletişim sağlayabilmektedir.

Biyonik kulak (Koklear implant), doğuştan ya da sonradan oluşan iç kulak tipi işitme kayıplarında klasik ya da dijital işitme cihazlarının yetmediği işitme engelli hastalara ameliyat ile takılan iyileştirici bir elektronik cihazdır. Koklear implant Türkiye'de bir iç kulak protezi olarak tanımlanır.

Koklear implant (biyonik kulak) cihazının özellikleri

Koklear implantın işitme cihazından farkı iç ve dış olmak üzere birçok parçadan oluşmasıdır ve ameliyat ile takılmasıdır.

Koklear implantın iç parçaları : Koklear implant cihazının iç parçaları, ameliyat ile iç kulakta bulunan kokleaya (salyangoz şeklindeki yapı) sarmal olarak yerleştirilen ve sayıları markalara göre değişen elektrot dizini ile kulağın arkasında derinin altına yerleştirilen şifre çözücüden (implant) oluşur.

Koklear implant dış parçaları : Koklear implantın belde ya da kulağın üzerinde taşınan kelime işlemcisi (sesleri kodlayarak sinyal haline çeviren bölüm), kişinin sesleri almasını sağlayan (mikrofon), sinyal haline gelen sesleri mıknatıslı yapısı sayesinde derinin üzerinden içeride kafatası'na yerleştirilen şifre çözücüye ileten aktarıcı ile ara kablolar ve pil yuvalarında olur. Kulak arkası tiplerde kelime işlemcisi, mikrofon ve pil yuvaları hepsi birlikte tek parça olarak üretilmektedir.

Biyonik kulak takılacak hasta nasıl seçilir?

Koklear implant takılacak hastanın tespiti kliniklerin koklear implant ekibi tarafından yapılır. Koklear implant ekibinde KKB uzmanı doktor ve cerrah, klinik ve eğitim odyoloğu ve psikolog bulunur. Bunların yanı sıra kulağın görüntüleme yöntemlerini uygulayan radyoloji uzmanları da bu ekipte yer alırlar.

Ekiplerin aday için yapacağı medikal ve odyolojik testlerde konuşma, lisan ve işitme durumunun radyolojik, psikolojik ve nörolojik değerlendirmelerde koklear implant uygulama kriterleri değerlendirilir. Yapılan değerlendirmeler sonucu implantasyon yapılacak hastanın kararı verilir ve sağlık raporu hazırlanır.

Koklear implant (biyonik kulak) ameliyatı nasıl yapılır?

Koklear implant ameliyatı

Koklear implant ameliyatı nedir

  1. Koklear implant, genel anestezi altında yapılacak bir ameliyat ile takılır.
  2. Koklear implant ameliyatlarında, deri ve kas dokuları açıldıktan sonra implantın iç parçaları için kemik içinde bir yer hazırlanır.
  3. Koklear implant (biyonik kulak) ameliyatında orta kulak kısmına ulaşabilmek için mastoid kemik içinden ve fasial (yüz) siniri üzerinden girilerek bir pencere açılır ve daha sonra iç kulağa bir pencere açılır.
  4. Sonra iç kulağa açılan pencere içinden elektrot yerleştirilir ve iç kulak sinir liflerine teması sağlanır.
  5. Biyonik kulak ameliyatlarında yüz sinirinin hasar görmemesine dikkat edilir.
  6. Biyonik kulak ameliyatından sonra çekilecek bilgisayarlı tomografi filminde yerleştirilen elektrot'un iç kulak boyunca uygun kıvrımlar içine yerleştirildiği görüntülenir.

Koklear implant (biyonik kulak) ameliyatından sonra

Hastalar genellikle ameliyattan 4-5 saat sonra uyanırlar ve çoğunlukla ertesi gün ayağa kalkarlar. Koklear implant takılan hastalar en geç ameliyattan 2-5 gün sonra taburcu edilirler. Koklear implant cihazının dış parçaları ameliyattan 3 hafta sonra takılır.

Koklear implant ameliyatları Türkiye'de 1987'den bu güne uygulanmaktadır. Türkiye'de farklı koklear implant cihazları bulunabilmektedir. Türkiye'de koklear implant ameliyatı ve cihazları belli kriterler kapsamında genel sağlık sigortası ile yapılabilmektedir.

Koklear implant (biyonik kulak) ameliyatı sonrası eğitim ve rehabilitasyon tedavisi nedir?

  1. Koklear implant ameliyatından sonra rehabilitasyon eğitimine başlanır. Bu eğitimin süresi implant takılan kişinin göstereceği ilgiye ve özellikle küçük çocuklarda ailenin yaklaşımına bağlı olarak değişmektedir.
  2. Rehabilitasyon yönteminde koklear implant takılan bireyin ya da çocuğun zaten olmayan ya da azalmış işitme bilgisinin iyi bir çalışma programı ile mümkün olduğunca geri kazanılması amaçlanır.
  3. Rehabilitasyon tedavisinde işitme bilgilerini geliştirecek, lisan-konuşma sürecini destekleyen programlar uygulanır.
  4. Eğitim sırasında implant kullanıcısına sesleri dinleme, fark etme, konuşmayı tanıma, duyduklarını anlama amaçlı takviyeler yapılmaya çalışılır.
  5. Hastanın eğitimini destekleyecek en iyi eğitim programı aile ve çevresidir, bu nedenle ailenin ve çevrenin desteği çok önemlidir.
  6. Eğitimin süresi hastanın doğuştan ya da sonradan işitme kayıplı olmasına, işitme cihazı kullanmış olmasına, konuşma eğitimi almış olmasına ve ailenin desteğine göre değişir.
  7. Hasta işitme yeteneğini ve lisanını kazandıktan sonra işitme kaybına uğramış ise 6-12 aylık dönemde konuşmaları anlama ve ayırt etme becerisini gösterebilir fakat konuşma lisanını almadan önce ve/veya doğuştan oluşan işitme kayıplarında ise eğitim sürecinde ailenin desteği ve özel eğitim programları daha fazla önem kazanır.

Biyonik kulak ameliyatının başarı oranı nedir?

Koklear implant nedir

Koklear implant nedir

Türkiye'de koklear implant ameliyatı bir yaşın altında yapılabilmektedir. Yeni doğan tarama programı kapsamında tespit edilen işitme engeli varlığını araştırmak için bebeklere 3-6 ay kadar işitme cihazı uygulanır ve yeterli işitme sağlanamaz ise konuşma zamanı yaklaştığında yani bir yaşından sonra implant ameliyatı yapılarak bebeğin duyması sağlanır.

Çocukların tam konuşma çağında uygulanan biyonik kulak ameliyatının başarı oranı daha yüksektir ve bu durum göz önüne alındığında 2 yaşına kadar uygulanan koklear implant ameliyatlarının başarısı daha iyi olur.

2-4 yaşları arasında verilen iyi bir rehabilitasyon eğitimi ve ailenin desteği bu başarıyı destekler. Bu gurup hastalardan daha büyük yaşlardaki hastaların önceden çok iyi konuşma eğitimi almış olması veya işitme cihazı kullanmış olması gibi kriterler dikkate alınarak ameliyat kararı alınır.

İşitme yeteneğini sonradan kaybetmiş hastalarda işitme kaybı ile geçen sürenin uzunluğu implantın başarı oranını olumsuz yönde etkiler. Bu dönemde konuşma bozukluğu gelişen hastaların işittiklerini anlaması ve ayırt edebilmesi oldukça zor olabilir.

İşitme kaybı ile geçen süre 8-10 yıl kadar ise koklear implantın başarısını azaltır. Türkiye'de koklear implant (biyonik kulak) takılan hastaların % 75'i çocuktur ve çocuk kullanıcı sayısı giderek artmaktadır.

Koklear implant (biyonik kulak) ameliyatının riskleri

Her ameliyat gibi koklear implant ameliyatının da riskleri vardır.

  1. Bu riskler, kulak içinde ya da yara yerinde kanama ve enfeksiyon gelişebilir.
  2. İmplantın takılması esnasında ameliyat başarısız geçebilir ve tekrar operasyon gerekebilir.
  3. Kalıcı ya da geçici kulak çınlaması ve baş dönmesi gelişebilir. Bazen geçici ya da kalıcı yüz felci riski oluşabilir.
  4. Kafa içi komplikasyonlar çok sık görülmeyeceği gibi, beyin zarı ve beyin etrafındaki damarlarda zedelenme oluşabilir.
  5. Tat duyusunda bozulmalar veya değişiklikler gelişebilir.
  6. Kesi yerinde anormal skar dokusu (normal dokudan kalın ve kırmızı renkli) gelişebilir ve tekrar ameliyat gerekliliği ortaya çıkabilir
  7. İmplant üzerindeki cilt ve cilt altı dokular açılarak implant cihazı dışarı atılabilir.
  8. Operasyon sırasında implantın başarılı bir şekilde yerleştirilmesine rağmen işitme sağlanamayabilir.
  9. Anormal yara izi oluşabilir.

Kulak hastalıkları ile ilgili benzer sağlık konuları

  1. Kulak tıkanıklığı neden olur
  2. Kulak tıkacı hastalığı (buşon) nedir
  3. Kulak zarı yırtılması neden olur
  4. Doğumsal kulak bozuklukları nedenleri ve tedavisi
  5. Kulak enfeksiyonları nedenleri ve tedavisi
  6. Kulakta sıvı toplanması nedenleri ve tedavisi
  7. Kulak tüpü nedir

12 Yorum

  1. hilal

    31 Temmuz 2016 at 23:53

    Merhaba. Burda "İşitme kaybı ile geçen süre 8-10 yıl kadar ise koklear implantın başarısını azaltır." demişsiniz, doğuştan işitme engelli olup orta yaştaki insanlar için de ameliyat yüksek ihtimalle başarısız mı olacaktır ve olacak ise orta yaştaki kişiler için tıpta başka bir tedavi alternatifi var mıdır? Cevaplarsanız sevinirim, şimdiden teşekkürler.

    • Sağlık Ocağım

      2 Ağustos 2016 at 12:44

      Doğuştan işitme kaybı olan ve hiç işitme cihazı gibi diğer yöntemler denemeyen ileri yaş hastalarda konuşma yeteneğini öğrenmediği için koklear implantın başarı oranı düşebilir fakat bu her hastada aynı sonucu verecek şeklinde algılanmamalıdır.

      Hasta aldığı bazı eğitimler ile konuşma yeteneğini kazanmış ise bu oran hiç konuşma yeteneğini almamış hastaya göre daha yüksek olur.

      Konuda belirtilenler genellikle olabilceklerdir fakat her hasta için aynı durum geçerli değildir.

      Bu tür bir tedavi yöntemi düşünüyorsanız bunları ameliyatı yapacak ve bu işin uzmanı olan doktor ile dikkatlice değerlendirmeniz tabii ki önemlidir.

      Belki implant öncesi deneme amaçlı işitme cihazı takılabilir.

      İşitme tedavisi yöntemleri arasında kemiğe implante edilen işitme cihazı, orta kulak implantı, beyin sapı implantı gibi yöntemler de vardır.

      Zaten ameliyatın riskleri arasında işitmenin sağlanamaması riski de vardır.

      Her ameliyatın başarı oranı yüzde/100 değildir.

      En doğrusu bu işin uzmanları ile bu konuyu görüşmeniz olur.

      Her şeyin istediğiniz gibi olması dileğiyle.

  2. sevcan

    11 Ağustos 2016 at 22:06

    Merhabalar, Biyonik kulak ameliyatı geçiren çocuklar konuşmaya ne zaman başlayabilir veya kesin konuşabilir mi? Şimdiden teşekkürler.

    • Sağlık Ocağım

      12 Ağustos 2016 at 18:21

      Doğumsal olarak işitme kaybı olan çocuklarda biyonik kulak ameliyatı mümkün olduğunca erken planlanmalıdır. Bu sayede bu çocuklar erken dönemde ses uyarısını alarak 2-3 yaşlarına doğru konuşmaya başlayabilirler.

      Doğuştan işitme kaybı olan çocuklarda 2 yaş öncesi biyonik kulak takılan çocuklar 2 yaşından sonra biyonik kulak takılan çocuklara oranla daha başarılı olurlar.

      Doğuştan işitme kayıplı olup da 2 veya 4 yaşından sonra biyonik kulak takılan çocukların konuşmaları 2 yaşından önce biyonik kulak takılanlara göre bir miktar daha bozuk kalabilir veya daha az başarı sağlanabilir.

      Özellikle 8-9 yaşlarından sonra doğuştan işitme kayıplı çocuklara biyonik kulak ameliyatı yapıldığında çocuğun konuşmayı öğrenme ihtimali çok ama çok düşüktür, bu nedenle doğuştan işitme kayıplı çocuklarda biyonik kulak ameliyatı kararı geç kalınmadan verilmelidir.

      Her şeyin istediğiniz gibi olması ve sağlık dileğiyle.

  3. İbrahim Koç

    2 Eylül 2016 at 00:07

    Merhaba ismim İbrahim. 18 Ağustos 2016 tarihinde koklear implant ameliyatı oldum. Kulağımda tıkanıklık var. yüzerken kulağa su gitmiş gibi ya da yüksekten inerken kulağın tıkanması gibi.Gecenin kendine has sesi vardır ya, öyle bir ses hep beynimde. Bulunduğum şehirde doktora gittim, ameliyat sonrası sıvı birikmiş dedi.İlaçları düzenli kullandım ama geçmedi. Ankaraya kendi doktoruma gittim. Psikolojik dedi. Zor durumdayım. Çıldıracak gibi oluyorum. Çevreme zarar veriyorum. Bu tıkanıklık ameliyat sonrası oluşan bir sıvı birikmesi mi, tıkanıklık hissi mi, yoksa psikolojik mi? Yardımcı olursanız çok sevinirim.

    • Sağlık Ocağım

      4 Eylül 2016 at 15:56

      Koklear implantın komplikasyonları da vardır.

      Koklear implant sırasında sinir hasarı gelişebilir, kanama meydana gelebilir, korda timponi hasarı oluşabilir, Perilenf sızıntısı gelişebilir, elektrotun yanlış yerleştirilmesi gibi bir komplikasyon gelişebilir.

      Koklear implant ameliyatı sonrasında da enfeksiyon, menenjit (beyin iltihabı), işitsel olmayan uyarımlar, kulak çınlaması veya uğultusu, veya var olan çınlamanın artması, perilenf fistülüne bağlı olarak vertigo gibi riskleri vardır.

      Koklear implant sonrası düzenli takip ve kontroller önemlidir.

      Yine sıvı birikmesi nedeni ile de bu durum olabilir ve bu gibi bir durumda belki bir tedavi gerekebilir.

      Doktorunuz ile bu konuyu daha detaylı görüşmenizde fayda var. Yapılabilecek bir uygulama olup olmadığını doktorunuz daha iyi bilmektedir.

      Her şeyin istediğiniz gibi olması dileğiyle.

  4. anne

    3 Eylül 2016 at 20:17

    Merhabalar benim cocugum da 2002 yılında biyonik kulak ameliyatı gecirdi su anda konuşabiliyor ancak sıkıntımız son yıllarda kafasindaki yapışan iletkenin tam olarak yapismamasi sesleri kesik kesik duydugunu söylüyor bu durumun yasanmasina ne sebep olabilir ve ne yapabiliriz? Teşekkürler

    • Sağlık Ocağım

      5 Eylül 2016 at 17:34

      Bu durumu ameliyatı yapan doktorunuza ya da bu konuda uzman olan doktora sormanız veya tekrar bir kontrol yapılması daha doğru olur, çünkü bu cihazlar takıldıktan sonra takipler de gerekir. ileti sisteminde bir sorun oluşmuş olabilir.

      Sağlıklı yaşam sizinle olsun.

  5. TİMUÇİN

    16 Eylül 2016 at 16:10

    merhabalar babam 1945 doğumlu ve sonradan işitme yetisini kaybetmiştir.Konuşması düzgün olmakla birlikte yaklaşık 40 yıldır duyamamaktadır. Çok eskiden muayene eden doktorlar kulak sinirlerinin deforme olduğunu söylemişler. Acaba biyonik kulak takılsa babam duyabilir mi ? Yoksa kulak sinirlerinin deforme olması duymasını imkansızlaştırıyor mu ? Cevaplarsanız sevinirim. Teşekkür ederim.

    • Sağlık Ocağım

      19 Eylül 2016 at 00:49

      Biyonik kulak standart işitme cihazlarının yeterli olmadığı iç kulak tipi işitme kayıplarında uygulanan bir tedavi yöntemidir.

      Duyma işitme siniri vasıtası ile beyne gönderilir, bu nedenle işitme sinirleri hasar görmüş ise biyonik kulak faydalı olmayabilir fakat sıklıkla işitme sinyali gönderen sinir hücrelerinden bir kısmı canlı kalabilir ve biyonik kulak doğrudan işitme sinirini uyardığı için bu sinirin hasar gördüğü kısmı aşarak ses sinyallerini beyne gönderebilir.

      Fakat bazı hastalar biyonik kulak ameliyatından fayda göremez. Özellikle sinyal gönderen sinir tam olarak hasar görmüş ise bu hastalarda biyonik kulaktan yararlanmak mümkün olmaz.

      Bu durum iyi bir beyin – sinir cerrahisi ve KBB uzmanı eşliğinde değerlendirilmeli ve buna göre karar verilmelidir.

      İyilik ve sağlık dileğiyle.

  6. Ümit

    1 Aralık 2016 at 22:51

    Benim 1 kulağım duymuyor ama sonradan oldu sonra doktora gitmiştim bundan 5 yıl gibi doktor sinirler ölmüş demişti sonra hiç doktora gitmedim acaba gitsen tedavisi varmı?

    • Sağlık Ocağım

      5 Aralık 2016 at 00:43

      Multipl skleroz gibi beyin ile ilgili hastalığı olanlarda sinir kılıfları erir ve sinir kılıflarının erimesine bağlı kalıcı işitme kaybı oluşabilir.

      İç kulakta yer alan salyangoz gibi yapıdan salınan zar üzerindeki hücrelerde bulunan tüyler kopabilir ve buna bağlı olarak bu hücreler ölür ve bu duruma bağlı da kalıcı işitme kaybı gelişebilir.

      Kulak ile beyin arasındaki iletişimi sağlayan sinirlere giden kan akımında (damarlarda) tam tıkanma oluşursa buna bağlı doku ölümü oluşur ve sinir dokusu öldükten sonra kalıcı işitme kaybı meydana gelir.

      Enfeksiyona bağlı da bu tür durumlar gelişebilir.

      Sinirlerin bir kaza sonucu hasar görmesi ya da tamamen kopması da bu tür durumlara yol açabilir.

      Yani bu duruma sebep olan faktör damar tıkanması ya da tümör, kitle gibi bir oluşumun basısı, sinirin bir kaza sonucu zedelenmesi, bir damar hastalığı, enfeksiyonlara bağlı bir durum gibi durumlar olabilir, bu nedenle tedavisi ya da düzelip düzelmeyeceği de nedene göre değişebilir, ancak sinirler tamamen ölmüş ise sinir dokusunun yenilenme gibi bir özelliği yoktur. Zedelenen ya da bir şekilde basıya uğrayarak bozulan sinir işlevleri sinir tipine göre değişmekle birlikte, neden ortadan kaldırıldığında belli bir süre sonra tamir olabilir.

      Öncelikle iyi bir sinir beyin cerrahisi tarafından bu durum değerlendirilmelidir.

      Sağlık dileğiyle.

Yorum Yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Popüler Konular

Üste Git