B

Beta Bloker İlaçlar Hangi Hastalıklarda Kullanılır?

Betabloker ilaçlar neden kullanılır
Beta bloker ilaçlar tehlikeli bir şekilde astımı tetikleyebilir ve dolayısıyla astımı olanlara veya astım geçirmiş olanlara genellikle reçete edilmez.

Beta bloker ilaçların kullanım alanları ve yan etkileri

Beta-adrenerjik bloke edici ajanlar olarak da bilinen ve esasen angina pektoris (kalp kasına yetersiz kan gelmesi nedeni ile göğüste ağrı) gibi kalp ve dolaşım bozukluklarının ve kalp aritmilerinin (anormal kalp atışının) tedavisinde reçete edilen ilaç grubuna verilen addır.

Beta-bloker ilaçlar hipertansiyon tedavisinde de kullanılabilir, fakat birinci seçenek tedavi olarak önerilmez. Bu ilaçlar, sinir uçlarında beta reseptörler olarak bilinen adrenalin (epinefrin) ve noradrenalin (norepinefrin) salımı yapan sempatik sinir sisteminin etkilerini bloke ederler. Beta 1 ve beta 2 şeklinde iki tip beta reseptör vardır. Betal reseptörleri çoğunlukla kalpte, beta2 reseptörleri ise akciğerlerde, kan damarlarında ve vücudun başka kısımlarında bulunur.

Bazı beta blokerler (atenolol, bisoprolol ve metoprolol gibi) kardiyoselektif (kalp seçici) olarak adlandırılır ve daha çok betal reseptörleri üzerine etki ettikleri için esasen angina, hipertansiyon ve kalp aritmileri gibi kalp hastalıklarının tedavisinde kullanılır. Bu ilaçlar bazen kalp kasının daha fazla zarar görme olasılığını azaltmak için miyokard infarktüsünden (kalp krizinden) sonra da verilir.

Oksprenolol, propranolol ve timolol gibi diğer beta bloker türleri kafadaki kan damarlarına etki ettikleri için migren ataklarının önlenmesinde kullanılabilir. Anksiyetenin fiziksel semptomlarının azaltılmasında ve tiroid bezinin çok çalışması durumunda şikayetlerin kontrol altına alınmasında da kullanılırlar. Timolol gibi beta blokerler bazen glokom tedavisinde göz damlası şeklinde verilirler ve göz küresindeki sıvı basıncını düşürerek etki ederler. Beta blokerler doktor önermediği sürece kullanılmaz.

Sık reçete edilen Beta blokerler

Atenolol, Betaksolol, Bisoprolol, Seliprolol, Metoprolol, Asebutolol, Karvedilol, Labetolol, Nadolol, Oksprenolol, Pindolol, Propranolol, Sotalol, Timolol gibi ilaçlardır.

Beta bloker ilaçların olası yan etkileri

Beta bloker ilaçlar tehlikeli bir şekilde astımı tetikleyebilir ve dolayısıyla astımı olanlara veya astım geçirmiş olanlara genellikle reçete edilmez. Bu ilaçlar bronşit ve bazı diğer akciğer hastalıklarının semptomlarını kötüleştirebilir, bireyin ağır egzersiz kapasitesini azaltabilir, el ve ayaklara kan akışını azaltarak ellerin ve ayakların soğuk olmasına da neden olabilirler. Buna ek olarak, uyku bozukluğu ve depresyon beta blokerlerin yan etkisi olabilir. Beta bloker kullanımı aniden kesilmemelidir; önceki semptomlar şiddetle tekrarlayabilir ve kan basıncı önemli ölçüde yükselebilir.

Beta blokerler nasıl etki ederler

Beta blokerler, vücut dokularında nörotransmiterlerin (sinir uçlarından salınan kimyasalların) bağlandığı belli alanları bloke ederler. Bu bölgeler beta reseptörler olarak adlandırılır ve iki tipi vardır: Kalp dokusunda bulunan beta1 reseptörleri ve akciğerlerde, kan damarlarında ve diğer dokularda bulunan beta 2 reseptörleridir.

Bu reseptörlerde iki kimyasal madde, yani adrenalin (epinefrin) ve noradrenalin (norepinefrin) vücudun stres, anksiyete ve egzersiz ile başa çıkmasını sağlayan istemsiz sinir sisteminin bir parçası olan sempatik sinir sistemindeki sinir uçlarından salınır. Bu nörotransmiterler beta reseptörlere bağlanarak kalp atışının gücünü ve hızını artırırlar, akciğerlere gelen hava akımını artırmak için hava yollarını ve kan damarlarını genişletirler.

Kardiyoselektif beta blokerler çoğunlukla beta ı reseptörlere, kardiyoselektif olmayan beta blokerler ise her iki tipine de bağlanırlar. Beta blokerler kalp hızını yavaşlatır ve kalp kasının kasılma gücünü azaltırlar. Bu etkiler, yüksek kalp hızını yavaşlatmak ve anormal ritimleri düzenlemek için kullanılabilir.

Beta blokerler kalp kasının iş gücünü ve dolayısıyla kalbin oksijen gereksinimini azaltarak angina pektoris ataklarını engellerler. Kalbin kanı dolaşıma pompalama hızı ve gücü azaldığı için yüksek kan basıncı düşer.

Vücudun başka bölgelerindeki kaslarda bulunan beta reseptörler bloke edildiğinde, anksiyeteye ve çok çalışan tiroit bezine bağlı kas tremoru azalır. Beta blokerler, baş ağrısının sebebi olan beyni çevreleyen kan damarlarının genişlemesini önleyerek migren atağı sıklığının azaltılmasına yardımcı olabilirler. Glokomda, göz küresinde sıvı üretimini azaltarak göz basıncını düşürürler.

Kardiyoselektif beta blokerler nasıl etki eder?

Kardiyoselektif beta blokerler çoğunlukla B ı reseptörlerinde bulunur ve adrenalin (epinefrin) ile noradrenalinin (norepinefrin) bağlanmasını engellerler. Böylece adrenalin ve noradrenalinin kalp dokusu üzerindeki uyarıcı etkisi azalır. Kardiyoselektif beta blokerler B 2 reseptörlerini bloke etmezler, böylece adrenalinin (epinefrin)/noradrenalinin (norepinefrin) diğer vücut dokularına etki etmesine izin verirler.

Kardiyoselektif olmayan beta blokerler nasıl etki eder?

Kardiyoselektif olmayan beta blokerler hem B ı hem de B 2 reseptörlerinde bulunurlar ve adrenalin (epinefrin) ile noradrenalinin (norepinefrin) vücut dokuları üzerindeki uyarıcı etkisini azaltırlar.

Kalp hastalıkları ile ilgili benzer sağlık yazıları

  1. Kalp büyümesi nedenleri, belirtileri ve tedavisi
  2. Mitral kapak prolapsusu nedenleri, belirtileri ve tedavisi
  3. Ventriküler fibrilasyon nedenleri, belirtileri ve tedavisi
  4. Atrial flutter nedenleri, belirtileri ve tedavisi
  5. Aort diseksiyonu nedenleri, belirtileri ve tedavisi
  6. Kalp teklemesi nedenleri ve tedavisi

Yorum Yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Popüler Konular

Üste Git